Hersenen en recht – SSR

Hersenen en recht

De verhouding tussen de vrije wil en het strafrecht op multidisciplinaire wijze belicht

Vakgebied(en):
  • Cursuscode: SRRMHERS
  • Niveau: Verdieping
  • Aangeboden door: SSR
  • Eerste startmoment: do. 26-09-2019

Neurowetenschappers ontraadselen in hoog tempo hoe mensen waarnemen, denken en voelen. Hierdoor vinden er grote veranderingen plaats op het snijvlak tussen het recht, gedrag en ethiek.  U wordt aan de hand van nieuwe wetenschappelijke inzichten in staat gesteld de koppeling te maken tussen menselijk gedrag en de concrete toepassing van dit gedrag in de strafrechtspraktijk. De mysteries van het brein roepen vragen op, kijkend naar de uitgangspunten waarop het Nederlands strafrechtelijk systeem is gebaseerd. Bestaat de vrije wil eigenlijk wel? Kan bepaald gedrag worden verweten? In hoeverre maken we als mensen bewust keuzes? En in hoeverre kunnen genomen beslissingen en geuit gedrag worden toegerekend aan een persoon? Duik in de wereld van de neurowetenschappen, de psychiatrie en de filosofie en wissel met vakgenoten van gedachten over de gevolgen die neurowetenschappelijke, psychiatrische of filosofische bevindingen zouden kunnen hebben op de strafrechtspraktijk.

Doel

Na het op actieve wijze volgen van deze leeractiviteit heeft u meer inzicht verkregen omtrent het al dan niet bestaan van de vrije wil, bezien vanuit de neurowetenschappen, de psychiatrie en de filosofie, in relatie tot de dagelijkse strafrechtspraktijk.

Doelgroep

Rechtspraak: raadsheer, rechter, stafjurist, juridisch medewerker.
OM: advocaat-generaal, officier van justitie, adjunct-officier van justitie, assistent-officier van justitie, beoordelaar, beleidsmedewerker.

Deze leeractiviteit is geschikt voor bovengenoemde professionals, die een verdiepend inzicht willen verkrijgen in de relatie tussen het menselijk handelen, de achterliggende emoties, de vrije wil en het strafrecht.

SSR organiseert jaarlijks uitvoeringen van deze cursus voor verschillende doelgroepen. Er worden aparte uitvoeringen georganiseerd voor rechters in opleiding, voor officieren van justitie in opleiding en voor juridisch ondersteuners. Er worden ook aparte uitvoeringen gepland voor ervaren Magistraten (raadsheren, rechters, advocaten-generaal en officieren van justitie).

Inhoud

Menselijk gedrag wordt voor een groot deel bepaald door biologische/fysiologische processen. Door nieuwe technologieën en mogelijkheden komt het recht steeds vaker in aanraking met de neurowetenschappen. Het lijkt slechts een kwestie van tijd voordat de eerste MRI-scans opduiken in de pleitnota’s van advocaten. Deze nieuwe ontwikkelingen roepen vragen op. Hoe zit het wanneer in dit verband bepaalde vragen worden gesteld aan deskundigen en hoe moeten hun antwoorden worden beoordeeld?

Ook in de psychiatrie en de filosofie wordt op een bepaalde wijze gedacht over de vrije wil en de mate van toerekening van gedrag aan de mens. Bestaat de vrije wil überhaupt? Kunnen psychische stoornissen de vrije wil (deels) wegnemen? En welke invloed heeft een verslaving op de hersenen en meer in het bijzonder op de vrije wil?

Tijdens deze leeractiviteit staan verschillende deskundigen stil bij dergelijke vragen. Er wordt in het bijzonder stilgestaan bij de betekenis van de menselijke (vrije) wil in het strafrecht.

Opzet

Diverse sprekers geven vanuit hun eigen discipline uitleg over voornoemde onderwerpen, waarbij voldoende ruimte is voor het stellen van vragen en discussie.

Bijzonderheden

Jaarlijks wordt deze cursus meerdere keren aangeboden. De uitvoeringsdatum die op de site staat weergegeven betreft de uitvoering bestemd voor ervaren rechters, raadsheren, officieren van justitie en advocaten-generaal. Voor Rio’s, Oio’s, juridisch medewerkers en beoordelaars OM wordt een aparte uitvoering georganiseerd. Voor actuele data kunt u contact met de SSR Servicedesk opnemen via ssrservicedesk@ssr.nl of via 088 – 361 3211.

Docenten

  • mr. Paul van de Beek

    Rechter

  • prof. dr. Marc Slors

    Hoogleraar filosofie Radboud universiteit Nijmegen

  • dr. Ben van de Wetering

    Verslavingsarts — Antes

  • mw. drs. Mary Janssen van Raay

    Verslavingsarts Bouman GGZ

  • mr. Jörgen Snitker

    Senior rechter / kwaliteitscoördinator

  • de heer Freek Hoebeek

    Hoogleraar Translational Research — Universitair Medisch Centrum Utrecht

Data, locaties, beschikbaarheid

Kosten: voor leden ZM: € 130,00 voor leden OM: € 200,00

Stuur deze cursus door